Mamy to! Tradycje plecionkarskie w Polsce na liście UNESCO

Historyczny wpis na Reprezentatywną Listę Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego Ludzkości stał się faktem! Dziś jest ten wielki dzień!
Polskie plecionkarstwo – żywa tradycja pokoleń – wchodzi na Listę Reprezentatywną Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego Ludzkości UNESCO. Trzymajcie kciuki za New Delhi!

Strefa dla mediów i info

Prosto z New Delhi: Obejrzyj historyczny moment zapadnięcia werdytku

„Zwyczajne Rzemiosło, Nadzwyczajne Dziedzictwo”. Historyczny sukces polskiego plecionkarstwa.

Sukces stał się faktem! Po wielu latach starań, polskie tradycje plecionkarskie znalazły się na Liście Reprezentatywnej Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego Ludzkości UNESCO.

Maciej Pawlak, Wiceprezes Zarządu i Rzecznik Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Plecionkarzy i Wikliniarzy, przekazuje tę radosną nowinę. W tym krótkim nagraniu podsumowuje drogę, którą przeszliśmy od pierwszych marzeń w Nowym Tomyślu aż po światowe uznanie.

Przede wszystkim jednak są to słowa podziękowania. Ten sukces nie byłby możliwy bez tytanicznej pracy całego środowiska: od inicjatorów wpisu, przez Narodowy Instytut Dziedzictwa, aż po każdego plecionkarza w Polsce, który pielęgnuje tę piękną tradycję.

Dziękujemy, że byliście z nami na tej drodze!

Co oznacza ten historyczny wpis?

Zjednoczenie tradycji z całej Polski

To sukces nie jednego miasta, ale całego kraju. Wpis na listę UNESCO pod nazwą „Tradycje plecionkarskie w Polsce” obejmuje szerokie spektrum rzemiosła. Są to nie tylko słynne ośrodki wikliniarskie w Nowym Tomyślu i Rudniku nad Sanem, ale także wyplatanie z korzeni świerkowych w Beskidzie Śląskim, plecionkarstwo na Śląsku Opolskim czy tradycje z gminy Ciężkowice. To dowód na niezwykłą różnorodność polskiego dziedzictwa.

Zwieńczenie 18 lat starań​

Droga do New Delhi rozpoczęła się w 2007 roku, kiedy z inicjatywy Andrzeja Pawlaka zorganizowano I Międzynarodowy Konkurs Plecionkarski. Kluczowym kamieniem milowym był rok 2018 i wpis na Krajową Listę Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego. Dzisiejsza decyzja UNESCO to finał procesu, który wymagał zjednoczenia środowiska, setek spotkań i niezłomnej wiary, że „porwanie się z motyką na słońce” ma sens.

Siła wspólnoty i OSPiW​

Motorem napędowym tego sukcesu jest Ogólnopolskie Stowarzyszenie Plecionkarzy i Wikliniarzy, które formalnie reprezentuje depozytariuszy tradycji. Działając ramię w ramię z Korporacją Wikliniarską z Rudnika nad Sanem oraz przy wsparciu Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Stowarzyszenie doprowadziło do tego, że polskie plecionkarstwo jest dziś chronione i rozpoznawalne na całym świecie.​

New Delhi 2025: Historia dzieje się na naszych oczach

Reprezentanci Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Plecionkarzy i Wikliniarzy przy oficjalnym stanowisku Polski. Charakterystyczne słomkowe cylindry to symbol naszych rzemieślników, który wyróżniał naszą delegację na sali obrad.
Reprezentanci Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Plecionkarzy i Wikliniarzy przy oficjalnym stanowisku Polski. Charakterystyczne słomkowe cylindry to symbol naszych rzemieślników, który wyróżniał naszą delegację na sali obrad.
baner
Historyczna chwila przy mównicy UNESCO. Podziękowania w imieniu całej społeczności depozytariuszy składa Andrzej Pawlak, inicjator wpisu i Pełnomocnik Zarządu.
Historyczna chwila przy mównicy UNESCO. Podziękowania w imieniu całej społeczności depozytariuszy składa Andrzej Pawlak, inicjator wpisu i Pełnomocnik Zarządu.
„Drużyna sukcesu” – Wspólne zdjęcie delegacji tuż przed kluczowymi obradami. Na miejscu w New Delhi ramię w ramię działali nasi przedstawiciele
„Drużyna sukcesu” – Wspólne zdjęcie delegacji tuż przed kluczowymi obradami. Na miejscu w New Delhi ramię w ramię działali nasi przedstawiciele
20251208_120848
„Żywa tradycja” – Nasza obecność w Indiach była okazją do wielu rozmów. Polskie stroje i plecionkarskie atrybuty przyciągały uwagę mediów i delegatów z innych krajów.
„Żywa tradycja” – Nasza obecność w Indiach była okazją do wielu rozmów. Polskie stroje i plecionkarskie atrybuty przyciągały uwagę mediów i delegatów z innych krajów.
20251208_153741
„Miejsce, które zapamiętamy na zawsze” – Oficjalna tablica 20. Sesji Komitetu Międzyrządowego w New Delhi. To tutaj, w dniach 8-13 grudnia 2025 r., zapadła decyzja o wpisie.
„Miejsce, które zapamiętamy na zawsze” – Oficjalna tablica 20. Sesji Komitetu Międzyrządowego w New Delhi. To tutaj, w dniach 8-13 grudnia 2025 r., zapadła decyzja o wpisie.

18 lat, tysiące kilometrów, jeden cel.

Kalendarium Drogi do UNESCO

2007

I Międzynarodowy Konkurs Plecionkarski – Narodziny Inicjatywy

Z inspiracji Andrzeja Pawlaka , ówczesnego prezesa Stowarzyszenia, organizowany jest pierwszy konkurs o zasięgu międzynarodowym. To wydarzenie staje się iskrą, która pokazuje potencjał tkwiący we współpracy środowiska plecionkarskiego.

2008

I Światowy Festiwal Wikliny – Integracja i Początek Marzeń

W Nowym Tomyślu odbywa się pierwszy festiwal o zasięgu globalnym. To tutaj rodzi się śmiała wizja: zintegrować plecionkarzy z całego świata i nadać temu rzemiosłu rangę, na jaką zasługuje. Rozpoczyna się współpraca z Narodowym Instytutem Dziedzictwa.

2011

Wytyczenie Strategicznego Celu – Kierunek UNESCO

Sukces II Światowego Festiwalu i wystawy "100 lat polskiego wzornictwa" dodaje skrzydeł. Po raz pierwszy głośno pada postulat, że polskie plecionkarstwo powinno być chronione Konwencją UNESCO. Wówczas dla wielu brzmiało to jak nierealne marzenie.

2015

Konsolidacja Środowiska i Rekordowy Warkocz

Podczas III Festiwalu powstaje kolejny rekord Guinnessa – najdłuższy warkocz z wikliny. Równocześnie, podczas forum dyskusyjnego, krystalizuje się konkretny plan działania: najpierw lista krajowa, potem lista światowa.

2018

Kluczowy Kamień Milowy – Wpis na Krajową Listę NDK

Przełomowy moment w historii. Dzięki współpracy Stowarzyszenia z Korporacją Wikliniarską z Rudnika nad Sanem, Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wpisuje "Plecionkarstwo w Polsce" na Krajową Listę Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego. Bez tego sukcesu droga do UNESCO byłaby zamknięta.

2019

Deklaracja Woli – Historyczne Porozumienie Ośrodków

Andrzej Pawlak (Nowy Tomyśl) i Jerzy Bigos (Rudnik nad Sanem) podpisują uroczystą Deklarację Woli. Dwa najważniejsze ośrodki plecionkarskie w Polsce jednoczą siły, by wspólnie reprezentować depozytariuszy w staraniach o wpis światowy.

2024

Polska Składa Oficjalny Wniosek do UNESCO w Paryżu

Do koalicji dołączają kolejne ośrodki: Cieszyn, Golina, Dobrzeń Wielki. 26 lutego 2024 roku Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego składa wniosek o wpis TRADYCJI PLECIONKARSKICH W POLSCE na Listę Reprezentatywną Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego Ludzkości.

2025

FINAŁ W NEW DELHI – PLECIONKARSTWO DZIEDZICTWEM LUDZKOŚCI

Zwieńczenie 18 lat pracy. Podczas 20. Sesji Komitetu Międzyrządowego w Indiach, polskie tradycje wyplatania zostają oficjalnie wpisane na listę UNESCO. Marzenie stało się faktem.

Dla mediów

Materiały do swobodnego wykorzystania w publikacjach prasowych i internetowych

Polskie plecionkarstwo oficjalnie wpisane na listę UNESCO!

New Delhi, 10 grudnia 2025 r. – Podczas 20. Sesji Międzyrządowego Komitetu ds. Ochrony Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego UNESCO zapadła historyczna decyzja. Wniosek „Tradycje plecionkarskie w Polsce” został pozytywnie rozpatrzony i wpisany na Listę Reprezentatywną Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego Ludzkości.

To zwieńczenie 18-letnich starań środowiska rzemieślniczego, zainicjowanych przez Ogólnopolskie Stowarzyszenie Plecionkarzy i Wikliniarzy w Nowym Tomyślu. Wpis obejmuje szerokie spektrum żywych tradycji: od wikliniarstwa (Nowy Tomyśl, Rudnik nad Sanem), przez wyplatanie z korzeni świerkowych (Beskid Śląski), po plecionkarstwo ze słomy i rogożyny.

„To wielki dzień. Marzenie inicjującego starania Andrzeja Pawlaka się materializuje. Do pełnego sukcesu wystarczył jeden krok, który dziś wykonaliśmy”.

Decyzja UNESCO to nie tylko prestiż, ale przede wszystkim zobowiązanie do ochrony przekazu międzypokoleniowego i wspierania mistrzów tego rzemiosła.

  • Data wpisu: 20. Sesja w New Delhi w dniach 8 – 13 grudnia 2025 .

  • Wnioskodawca: Polska (Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego).

  • Inicjatorzy społeczni: Ogólnopolskie Stowarzyszenie Plecionkarzy i Wikliniarzy (Nowy Tomyśl)

  • Poprzednie etapy: Wpis na Krajową Listę NDK w 2018 roku.

  • Ciekawostka: Nowy Tomyśl posiada Wiklinowy Kosz Gigant dwukrotnie wpisany do Księgi Rekordów Guinnessa (w 2000 i w 2006 roku)

Maciej Pawlak Rzecznik Prasowy / Wiceprezes Zarządu
📞 Telefon: +48 501 352 989
📧 E-mail: [email protected]

Partnerzy sukcesu

  • Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego

  • Narodowy Instytut Dziedzictwa (NID)

  • Korporacja Wikliniarska Rudnik nad Sanem

  • Samorządy: Gmina Nowy Tomyśl, Gmina Rudnik nad Sanem, Powiat Nowotomyski

  • Muzeum Wikliniarstwa i Chmielarstwa w Nowym Tomyślu Oddział Narodowego Muzeum Rolnictwa i Przemysłu Rolno-Spożywczego w Szreniawie

  • Centrum Wikliniarstwa MOK w Rudniku nad Sanem.

  • Stowarzyszenie Polskich Plecionkarzy z Goliny

Ogólnopolskie Stowarzyszenie Plecionkarzy i Wikliniarzy ul. Topolowa 10, 64-300 Nowy Tomyśl NIP: 788-18-87-572 | KRS: 0000 2026 36

Zarząd: Prezes: Antoni Skrzypczak | Wiceprezes: Maciej Pawlak | Sekretarz: Bogusława Waliszewska | Skarbnik: Andrzej Pawlak

Kontakt dla mediów: Maciej Pawlak, tel. 501 352 989, e-mail: [email protected] Biuro: [email protected]